Ministri somalez thotë se Izraeli planifikon të dëbojë palestinezët e Gazës drejt Somalilandit

Ministri i Mbrojtjes i Somalisë, Ahmed Moalim Fiqi, ka akuzuar Izraelin se po planifikon zhvendosjen me forcë të palestinezëve drejt rajonit të shkëputur të Somalilandit, duke e dënuar planin e pretenduar si një “shkelje serioze” të së drejtës ndërkombëtare.

Në një intervistë për Al Jazeera të shtunën, Fiqi tha se Somalia ka “informacione të konfirmuara se Izraeli ka një plan për të transferuar palestinezët dhe për t’i dërguar ata në [Somaliland]”.

Komentet e tij vijnë në sfondin e frikërave të hershme të ngritura nga zyrtarë somalezë se Izraeli synonte të dëbonte me forcë palestinezët nga Gaza drejt Somalilandit – raporte këto që janë mohuar si nga rajoni vetëqeverisës, ashtu edhe nga Izraeli.

Somalilandi shpalli pavarësinë nga Somalia në vitin 1991, por kurrë nuk ka marrë njohje nga Kombet e Bashkuara. Vendimi i Izraelit në dhjetor e bëri atë shtetin e parë që e njohu Somalilandin si të pavarur.

Ministri i Jashtëm izraelit, Gideon Saar, i tha javën e kaluar Kanalit 14 të Izraelit se zhvendosja me forcë e palestinezëve drejt Somalilandit “nuk ishte pjesë e marrëveshjes sonë”.

“Mendoj se kemi shumë tema në fushën e politikës, sigurisë, zhvillimit dhe të tjera që do t’i avancojmë me Somalilandin… Dhe mund të them se kjo nuk është pjesë e marrëveshjes sonë,” tha Saar.

Ai nuk dha detaje të mëtejshme mbi atë që ishte rënë dakord dhe as zyrtarët izraelitë, as ata të Somalilandit nuk kanë zbuluar hollësi që nga shpallja e njohjes. Një burim nga Somaliland, pranë qeverisë dhe duke folur në kushte anonimiteti, tha gjithashtu se zhvendosja e palestinezëve nuk ishte një lëshim i bërë nga zyrtarët e Somalilandit, por pa dhënë detaje shtesë.

Presidenti i Somalisë, Hassan Sheikh Mohamud, i kishte thënë më herët Al Jazeera-s se Somalilandi kishte pranuar tre kushte të Izraelit: risistemimin e palestinezëve, ngritjen e një baze ushtarake në bregdetin e Gjirit të Adenit dhe bashkimin me Marrëveshjet e Abrahamit për normalizimin e marrëdhënieve me Izraelin.

Fiqi i bëri thirrje kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu që të tërheqë njohjen diplomatike të “rajonit separatist”, duke e përshkruar këtë hap, të shpallur në fund të vitit të kaluar, si një “sulm të drejtpërdrejtë” ndaj sovranitetit të Somalisë.

Duke e zgjeruar kritikën e tij, Fiqi akuzoi Izraelin se po ndjek një strategji të fragmentimit të shteteve të rajonit, duke argumentuar se njohja e Somalilandit përshtatet në një model më të gjerë.

“Izraeli prej kohësh ka pasur synime dhe plane për të ndarë vendet — ndoshta prej 20 vitesh — dhe dëshiron të copëtojë hartën e Lindjes së Mesme dhe të kontrollojë vendet e saj. Kjo është arsyeja pse gjetën këtë grup separatist në veriperëndim të Somalisë,” i tha Fiqi Al Jazeera-s.

Baza ushtarake izraelite në Gjirin e Adenit

Ministri somalez akuzoi gjithashtu Izraelin se synon të krijojë një bazë ushtarake në ngushticën Bab el-Mandeb, e cila lidh Gjirin e Adenit me Detin e Kuq, duke thënë se Izraeli “dëshiron të krijojë një bazë ushtarake për të destabilizuar rajonin”.

Një zyrtar i Somalilandit tha se këto diskutime po zhvilloheshin, duke kundërshtuar një mohim të mëparshëm nga Ministria e Punëve të Jashtme dhe Bashkëpunimit Ndërkombëtar të këtij rajoni. Deqa Qasim, një zyrtare e ministrisë, i tha Kanalit 12 të Izraelit se një bazë ushtarake izraelite është “në tryezë dhe po diskutohet”, megjithëse krijimi i saj varet nga kushtet.

Udhëheqësit Huthi kanë thënë se do ta konsideronin çdo prani izraelite në Somaliland, përballë Gjirit të Adenit, si kërcënim dhe objektiv të mundshëm ushtarak.

Presidenti i Somalilandit, Abdirahman Mohamed Abdullahi, i njohur lokalisht si Cirro, u përpoq të qetësonte frikërat e vendeve fqinje, duke thënë se njohja e Somalilandit nga Izraeli nuk ishte e drejtuar kundër askujt, gjatë një fjalimi që mirëpriste vendosjen e marrëdhënieve me Izraelin.

Kur Saar vizitoi javën e kaluar Hargeisan, kryeqytetin e rajonit të shkëputur, një njoftim zyrtar nga Somaliland tha se siguria ishte ndër temat e diskutuara gjatë takimit.

Vizita u dënua menjëherë nga 22 vende dhe Organizata e Bashkëpunimit Islam (OIC) në një deklaratë të përbashkët, e cila e quajti udhëtimin e Saarit më 6 janar një “shkelje të qartë” të sovranitetit dhe integritetit territorial të Somalisë.

Komentet e Fiqit erdhën në mes të reagimeve të vazhdueshme ndërkombëtare ndaj vendimit të Netanyahut në dhjetor për të njohur Somalilandin, një pjesë e shkëputur e Somalisë që përfshin pjesën veriperëndimore të ish-Pro­tektoratit Britanik.

Të shtunën, OIC me 57 anëtarë mbajti një samit të jashtëzakonshëm në Arabinë Saudite mbi njohjen e Somalilandit nga Izraeli, duke miratuar dy rezoluta: një që dënonte veprimin e Izraelit dhe një tjetër që shprehte mbështetje për Palestinën.

Ministri i Jashtëm turk, Hakan Fidan, tha në një intervistë për TRT Haber se Turqia, së bashku me disa vende të tjera myslimane, kishte koordinuar përpjekje për të parandaluar shtete të tjera që të njohin Somalilandin, duke sugjeruar se edhe vende të tjera po e shqyrtonin këtë hap.

Mes pretendimeve nga zyrtarë të Somalilandit se disa vende do të ndiqnin shembullin e Izraelit, dhe thashethemeve se edhe India mund ta bënte këtë, një zëdhënës i Ministrisë së Punëve të Jashtme të Indisë reagoi duke i zbehur këto pritshmëri.

“India ka lidhje të hershme me Somalinë. Ne vazhdojmë të theksojmë rëndësinë e respektimit të sovranitetit dhe integritetit territorial të vendit,” tha zëdhënësi.

Të premten, presidenti Mohamud iu drejtua udhëheqësve të Somalilandit përmes një fjalimi kombëtar, duke i bërë thirrje që të angazhohen në negociata me Mogadishun dhe të ndryshojnë kursin në lidhje me marrëdhëniet me Izraelin.

Ai tha se, nëse ndarja nga Somalia ishte drejtimi që ata dëshironin të ndiqnin, njohja më e gjerë ndërkombëtare nuk do të ishte e mundur pa pëlqimin e qeverisë somaleze dhe do t’i linte ata në një gjendje izolimi diplomatik. /Al Jazeera/