Lufta në Lindjen e Mesme rrit çmimet e energjisë në Evropë, nafta dhe gazi mbeten në nivele të larta
Zhvillimet e reja ushtarake në Lindjen e Mesme po shtojnë presionin mbi tregjet energjetike, duke rritur faturën e energjisë për konsumatorët në Greqi dhe në pjesën tjetër të Evropës. Dëmtimi i një tubacioni të naftës në Arabinë Saudite, i cili transporton naftë drejt Detit të Kuq, ka ndikuar në rritjen e çmimit të naftës Brent në afro 110 dollarë për fuçi, ndërsa çmimi evropian i gazit natyror TTF ka kaluar 80 euro për megavat-orë.
Çmimet u tërhoqën drejt fundit të javës, me Brent-in që zbriti në rreth 102 dollarë për fuçi dhe gazin natyror në rreth 77 euro për megavat-orë. Megjithatë, këto nivele mbeten ndjeshëm më të larta krahasuar me fillimin e vitit 2026, me naftën rreth 70% dhe gazin rreth 180% më të shtrenjtë. Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, ka deklaruar se që nga fillimi i konfliktit në fund të shkurtit, Bashkimi Evropian ka paguar rreth 90 miliardë euro më shumë për importet e lëndëve djegëse fosile për të njëjtën sasi energjie.
Frika për një ndërprerje pothuajse të plotë të eksporteve saudite të naftës është zbutur pas raportimeve se Arabia Saudite do të nisë menjëherë rihapjen e pjesshme të tubacionit dhe se një pjesë e eksporteve drejt vendeve aziatike do të transportohet përmes Omanit. Megjithatë, furnizimi me naftë të papërpunuar nga rajoni i Gjirit mbetet i reduktuar ndjeshëm për shkak të konfliktit SHBA-Iran. Situatën e ndërlikojnë edhe sulmet ukrainase ndaj infrastrukturës energjetike ruse. Në të njëjtën kohë, eksportet e gazit natyror të lëngshëm nga Katari, të cilat përbëjnë rreth 20% të furnizimit global, mbeten të bllokuara për shkak të pamundësisë për të anashkaluar Ngushticën e Hormuzit.
Sa do të zgjasë kriza energjetike mbetet e pasigurt, në varësi të zhvillimit të konfliktit në Lindjen e Mesme. Kontratat e së ardhmes sugjerojnë se çmimi i naftës mund të zbresë nën 100 dollarë për fuçi për dorëzimet në dhjetor dhe të vijojë rënien graduale drejt 90 dollarëve në mars 2027. Një rënie më e ndjeshme e çmimeve pritet nga korriku i vitit të ardhshëm, kur nafta parashikohet të tregtohet rreth 82.5 dollarë për fuçi. Për gazin natyror, perspektiva e tregut mbetet më e vështirë. Çmimi i kontratave TTF pritet të qëndrojë afërsisht në nivelet aktuale deri në mars, përpara se të zbresë në rreth 60 euro në prill dhe në afërsisht 50 euro në korrik, me përfundimin e sezonit të ngrohjes.
Edhe Banka Qendrore Evropiane po merr parasysh ndikimin e çmimeve të larta të energjisë në inflacion. Për tremujorin e katërt të vitit 2026, ekspertët e BQE-së parashikojnë një çmim mesatar të naftës prej rreth 87 dollarësh për fuçi në skenarin bazë, 99 dollarë në skenarin e pafavorshëm dhe 132 dollarë në skenarin ekstrem. Për gazin natyror, parashikimet e BQE-së janë rreth 60 euro për megavat-orë në skenarin bazë, 77 euro në skenarin e pafavorshëm dhe 130 euro në skenarin ekstrem. Nëse çmimet mbeten në këto nivele, presioni mbi kostot e energjisë dhe inflacionin në ekonomitë evropiane pritet të vazhdojë edhe gjatë muajve të ardhshëm.
