Çfarë janë protestat anti-Trump, “No Kings”, të planifikuara në gjithë SHBA-në?

Amerikanët po dalin në rrugë të shtunën për të protestuar kundër politikave të Presidentit të Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, në mijëra vende në mbarë vendin.

Protestat “Jo Mbretër” përkojnë me një paradë ushtarake në Uashington, DC, për 250-vjetorin e Ushtrisë Amerikane, si dhe me ditëlindjen e 79-të të Trump-it.

Demonstratat vijnë pas disa ditësh protestash kundër arrestimeve të emigrantëve në disa qytete të SHBA-së.

Çfarë janë protestat “Jo Mbretër”?

Protestuesit që planifikojnë të marrin pjesë në demonstratat “Jo Mbretër” thonë se kundërshtojnë administratën Trump.

Sipas faqes së organizatorëve, administrata ka “sfiduar gjykatat tona, ka dëbuar amerikanë, ka zhdukur njerëz nga rrugët, ka sulmuar të drejtat tona civile dhe ka shkurajuar shërbimet tona”.

Që nga inaugurimi i Trump-it, administrata e tij ka dërguar emigrantë në burgje të huaja, ka vendosur kuota për arrestime të emigrantëve, është përplasur me gjykatat, ka shkurtuar vende pune në administratë dhe ka propozuar shkurtime në shërbimet sociale.

Faqja i përshkruan protestat si një “ditë kombëtare sfidimi”.

Emri i protestave rrjedh nga kundërshtimi ndaj sundimit një-personësh. “Korrupsioni ka shkuar shumë larg. Pa frone. Pa kurora. Pa mbretër,” thuhet në faqen e tyre.

Ku po zhvillohen protestat?

Protestat janë planifikuar në mbi 2,000 qytete dhe vende në të 50 shtetet amerikane, si edhe në Meksikë, Australi, Malavi dhe disa vende evropiane, sipas hartës së organizatorëve.

Protestuesit do të mblidhen në vende të ndryshme si parqe, qendra komunitare dhe monumente publike.

Rallë të mëdha janë planifikuar në Filadelfia, Charlotte, Atlanta, Houston, Çikago dhe Nju Jork.

Megjithatë, organizatorët kanë vendosur që Uashingtoni të mos përfshihet në listë dhe nuk do të ketë protesta atje.

Sipas faqes së tyre: “Në vend që ta lejojmë këtë paradë ditëlindjeje të jetë qendra e gravitetit, ne do ta bëjmë aksionin në çdo cep të vendit tregimin e vërtetë të Amerikës atë ditë: njerëz që bashkohen në komunitetet e tyre për të refuzuar politikën e autokratëve dhe korrupsionin.”

Protestat janë organizuar nga një lëvizje në rrjetet sociale e quajtur “50501”, që nënkupton “50 shtete, 50 protesta, një lëvizje”.

Në çfarë ore janë protestat?

Orari ndryshon në varësi të vendndodhjes dhe mund të gjendet në hartën e organizatorëve.

Disa vende, si Norman në Oklahoma, do të fillojnë protestat që në orën 9 të mëngjesit (14:00 GMT).

Të tjera, si Big Sur në bregun qendror të Kalifornisë, do të nisin në orën 16:30 pasdite (23:30 GMT).

Kur është parada ushtarake dhe çfarë pritet?

Të shtunën, parada ushtarake në Uashington, DC, do të nisë rreth orës 18:30 (22:30 GMT).

Tanket do të kalojnë në rrugët e kryeqytetit në paradën e parë të tillë që nga viti 1991, kur u festua fundi i Luftës së Gjirit gjatë presidencës së George H.W. Bush.

Mijëra ushtarë do të marrin pjesë, së bashku me qindra mjete dhe avionë ushtarakë. Zyrtarët e ushtrisë kanë vlerësuar koston e paradës nga 25 deri në 45 milionë dollarë.

A do të jenë protestat paqësore?

Faqja “Jo Mbretër” thotë se protestat synojnë të jenë paqësore. “Armatimet e çfarëdo lloji, përfshirë ato të lejuara ligjërisht, nuk duhet të sillen në ngjarje,” thuhet aty.

Megjithatë, protestat “Jo Mbretër” ndjekin ditë protestash në disa qytete amerikane, të nisura në Los Anxhelos, kundër operacioneve të ICE (Imigracionit) dhe përdorimit të ushtrisë nga Trump për të shtypur demonstratat.

Protestat kundër ICE nisën më 6 qershor në Los Anxhelos, pas operacioneve të tipit ushtarak që rezultuan me arrestimin e 44 personave. Ndonëse përgjithësisht kanë qenë paqësore, ka pasur përplasje të herëpashershme, plagosje dhe arrestime të tjera. Ndërkohë, arrestimet vazhdojnë dhe ushtarët e Gardës Kombëtare janë vendosur në disa qytete. Trump ka dërguar gjithashtu marinsa në Los Anxhelos.

Përpara protestave, disa udhëheqës republikanë kanë kërcënuar protestuesit me ndjekje penale në rast se protestat bëhen të dhunshme, dhe disa madje kanë mobilizuar paraprakisht Gardën Kombëtare — një qasje që ka shkaktuar kritika të shumta.

“Protestat janë të stuhishme, ndërsa forcat ushtarake janë trajnuar për të vrarë,” tha Gregory Magarian, profesor i së drejtës në Universitetin e Washingtonit në St. Louis për Al Jazeera.

Çfarë mendon Trump për protestat “Jo Mbretër”?

I pyetur për protestat, Trump tha në një konferencë për shtyp në Shtëpinë e Bardhë të enjten: “Nuk ndjehem si mbret, duhet të kaloj nëpër ferr që të miratoj ndonjë gjë.”

Aleatët e tij republikanë qeshën me këtë përgjigje.

“Nuk jemi fare mbretëri, faleminderit shumë,” shtoi ai.

Megjithatë, Trump vetë ka përdorur këtë lloj fjalori më parë. Në shkurt, ai postoi në platformën Truth Social: “TAKSA E KONGJESTIONIT ËSHTË E VDEKUR. Manhatani dhe i gjithë Nju Jorku JANË SHPËTUAR. RROFTË MBRETI!”

“Kongjestion pricing” i referohet tarifave që aplikohen për shoferët që hyjnë në qytete me trafik të lartë. Trump e shkroi këtë pasi sekretari i tij për transportin, Sean Duffy, i dërgoi një letër guvernatores së Nju Jorkut, Kathy Hochul, duke i dhënë fund marrëveshjes me shtetin për këtë politikë.

Menjëherë më pas, Shtëpia e Bardhë ndau një imazh të manipuluar të Trump me kurorë në një kopertinë të rreme të revistës Time.

Çfarë thonë republikanët e tjerë?

Guvernatori i Teksasit, Greg Abbott, njoftoi të enjten se ka urdhëruar vendosjen e mbi 5,000 ushtarëve të Gardës Kombëtare dhe 2,000 oficerëve të policisë së shtetit për të menaxhuar protestat anti-ICE në kufirin me Meksikën.

Abbott gjithashtu dërgoi forca në San Antonio gjatë protestave atje.

Guvernatori i Floridës, Ron DeSantis, deklaroi në një konferencë për shtyp të martën: “Në momentin që filloni të sulmoni forcat e rendit, çdo lloj trazire, vandalizmi apo plaçkitjeje, përgatituni për të përballuar ligjin.”

Prokurori i Përgjithshëm i Karolinës së Jugut, Alan Wilson, publikoi një video në llogarinë e tij në X, ku paralajmëroi “grupet ekstremiste të majta” që të mos shkaktojnë trazira në shtet. “Nëse sulmoni policinë, shkatërroni prona apo kërcënoni jetët e pafajshme në Karolinën e Jugut — do të arrestoheni, akuzoheni dhe ndiqeni penalisht. Pa justifikime. Pa shans të dytë.”

A do të vazhdojnë protestat anti-ICE në SHBA?

Protestat kundër ICE vazhdojnë në Los Anxhelos dhe në qytete të tjera.

Avokati për të drejtat civile dhe njerëzore, Robert Patillo, i tha Al Jazeera se protestat priten në “më shumë se 30 qytete, përballë të njëjtës përgjigje: më shumë mjete anti-turmë, më shumë barrikada”.

“Protestat po përhapen sepse ajo që po ndodh në Los Anxhelos nuk është unike — është një pasqyrë,” tha Patillo.

“Komunitetet në të gjithë vendin e shohin veten në pamjet që vijnë nga LA: të njëjtat përballje të dhimbshme me policinë, të njëjtat dallime racore, të njëjtën përpjekje për të mbijetuar në një sistem që duket i ndërtuar kundër tyre. Këto nuk janë raste të izoluara. Janë pjesë e një përvoje të përbashkët padrejtësie që shtrihet nga njëri breg në tjetrin”.  /Al Jazeera/