OKB: Lufta në Ukrainë hyn në vitin e 5-të, ndërsa gratë, sistemi shëndetësor dhe sektori i energjisë përballen me kriza
Derisa lufta në shkallë të plotë e Rusisë në Ukrainë hyn në vitin e saj të pestë, agjencitë e OKB-së paralajmëruan sot për thellimin e krizave humanitare që prekin gratë, kujdesin shëndetësor dhe shërbimet bazë, të përkeqësuara nga mungesat e mëdha të fondeve, transmeton Anadolu.
“Gratë dhe vajzat vazhdojnë të mbajnë një barrë të rëndë. Më shumë se 5 mijë janë vrarë dhe 14 mijë të tjera janë plagosur që nga shkurti i vitit 2022, me vitin 2025 vitin më vdekjeprurës deri më tani”, tha UN Women.
Organizatat të udhëhequra nga gratë që janë qendër për ofrimin e mbrojtjes, mbështetjes psiko-sociale dhe ndihmës ekonomike, tani janë në rrezik të kolapsit për shkak të shkurtimeve të fondeve, u tha gazetarëve në Gjenevë, Sabine Freizer Gunes, një përfaqësuese e UN Women në Ukrainë.
“Një në tre organizata të udhëhequra nga gratë të anketuara paralajmëruan se mund të mos mbijetojnë përtej gjashtë muajve”, tha Freizer-Gunes.
Shkatërrimi i infrastrukturës energjetike nga lufta ka krijuar kushte dimërore kërcënuese për jetën, tha Federata Ndërkombëtare e Shoqatave të Kryqit të Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe (IFRC) në të njëjtën konferencë për mediat. Miliona njerëz jetojnë pa ngrohje ose energji elektrike të besueshme, me të moshuarit dhe ata me sëmundje kronike veçanërisht të prekshëm.
“Kriza energjetike është një krizë humanitare”, tha Jaime Wah, zëvendëskryetare e delegacionit të IFRC në Ukrainë. Gjeneratorët ofrojnë vetëm lehtësim të përkohshëm dhe nuk mund të përballojnë ndërprerjet e zgjatura që ndonjëherë zgjasin përtej 24 orëve, thanë zyrtarët.
Apeli emergjent i IFRC-së për vitet 2026-2027 përballet me “boshllëk financimi prej më shumë se 260 milionë frangash zvicerane”, tha ajo, duke theksuar se “Pa mbështetje të qëndrueshme, ndihma do të zvogëlohet, riparimet do të vonohen dhe familjet e cenueshme do të mbeten me më pak mundësi”.
Sistemi shëndetësor i Ukrainës është nën presion të rëndë. Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) ka verifikuar më shumë se 2.872 sulme ndaj institucioneve të kujdesit shëndetësor, duke rezultuar në të paktën 233 vdekje dhe 937 lëndime midis stafit dhe pacientëve.
“Nevojat për shëndetin mendor janë të përhapura”, tha zëdhënësi i OBSH-së, Christian Lindmeier, me 72 për qind të njerëzve që raportojnë ankth, depresion ose probleme të lidhura gjatë vitit të kaluar.
Ndërkohë, qasja në ilaçe mbetet e kufizuar për shkak të kostove të larta dhe mungesave.
Konflikti ka nxitur rritje të ndjeshme të aftësisë së kufizuar, me gati 390 mijë persona të tjerë të raportuar si të paaftë që nga viti 2022, sipas Lindmeier.
Pavarësisht operacioneve humanitare në shkallë të gjerë, burimet po pakësohen. Plani i reagimit humanitar i OKB-së për Ukrainën për vitin 2026 kërkon 2.31 miliardë dollarë për të ndihmuar 4.12 milionë njerëz, por deri më 19 shkurt ka marrë vetëm 14 për qind të fondeve të kërkuara.
